12 maja - Dzień walki z czerniakiem

Europejski Dzień Walki z Czerniakiem obchodzony jest 12 maja. To kluczowy moment w roku poświęcony profilaktyce, edukacji na temat znamion oraz Tygodniowi Świadomości Czerniaka, mający na celu zwrócenie uwagi na niebezpieczeństwo tego nowotworu skóry i znaczenie wczesnego wykrywania. 

Czerniak to jeden z najbardziej agresywnych nowotworów złośliwych skóry, wywodzący się z komórek barwnikowych (melanocytów). Rozwija się na skórze (najczęściej), błonach śluzowych lub pod paznokciami, często dając przerzuty. Kluczowe jest wczesne wykrycie i usunięcie chirurgiczne, co daje wysokie szanse wyleczenia. 

Główne czynniki ryzyka:

• Promieniowanie UV: Intensywna ekspozycja na słońce i oparzenia słoneczne (zwłaszcza w dzieciństwie) oraz korzystanie z solarium.
• Typ urody: Jasna karnacja, rude lub blond włosy, niebieskie oczy, liczne piegi.
• Predyspozycje: Duża liczba znamion barwnikowych, znamiona w miejscach drażnienia, przypadki czerniaka w rodzinie

Jak rozpoznać czerniaka? (Zasada ABCDE):
Należy niezwłocznie udać się do dermatologa, jeśli znamię wykazuje: 

• Asymetria: zmiana kształtu (jedna połowa nie pasuje do drugiej).
• Brzegi: poszarpane, nieregularne, faliste.
• Color: niejednolity, różne odcienie brązu, czerni, czerwieni, białe lub niebieskawe fragmenty.
• Duży rozmiar: średnica powyżej 6 mm (choć czerniaki mogą być mniejsze).
• Ewolucja: szybki wzrost, zmiana kształtu/koloru, krwawienie, świąd lub owrzodzenie. 

Profilaktyka:

• Stosowanie kremów z wysokim filtrem UV.
• Unikanie solarium.
• Regularna samokontrola znamion. 

Czerniak przed 40. rokiem życia jest rzadszy, a szczyt zachorowań przypada na późniejsze dekady życia. W Polsce notuje się ok. 2,5–3 tys. zachorowań rocznie.

https://www.akademiaczerniaka.org/tydzien-swiadomosci-czerniaka/tydzien-swiadomosci-czerniaka 

MuszkA